Świadomość ekologiczna turystów

Świadomość ekologiczna turystów

Świadomość ekologiczna turystów / Jolanta Kamieniecka. Warszawa: Instytut na Rzecz Ekorozwoju, 2012,– 36 s., il., wykr.; ISBN 978-83-89495-98-3

WSTĘP. Turystyka przyjazna środowisku to określenie, które już na dobre zagościło w polskim języku, znajduje swe miejsce w różnych dokumentach, wypowiadane jest często w kampaniach promocyjnych oraz  drukowane w folderach i magazynach turystycznych. Ostrożniej używają go autorzy tekstów naukowych i popularno naukowych, a szczególnie . specjaliści ochrony środowiska lub zrównoważonego rozwoju Bardziej są też w tym powściągliwi opisujący zjawiska i procesy charakterystyczne dla gospodarki turystycznej.
Oddajemy do rąk czytelników analizę wyników badań świadomości ekologicznej turystów – dorosłych Polaków wypoczywających w regionach cennych przyrodniczo. Wyniki czysto statystyczne zostały tu „opatrzone” (od)autorską interpretacją, u której podstaw leży długoletnie doświadczenie w popularyzowaniu oraz pracy koncepcyjnej i w edukacji na rzecz wdrażania zasad zrównoważonego rozwoju do turystyki. Doświadczenie każe stwierdzić, iż brakuje rozpoznania co do faktycznego stosunku organizatorów turystyki i samych turystów do ochrony tych komponentów środowiska, które stanowią o walorach wypoczynkowych czy rekreacyjnych danego regionu, nie tylko o jego atrakcyjności krajobrazowej ale też o jakości czasu i miejsca poświęconego regeneracji sił fizycznych i psychicznych – jak to mówią definicje. Deklaratywne opinie wykazują, że wszyscy – gospodarze regionów, ich mieszkańcy i goście – są zwolennikami dbałości o środowisko, ale deklaracje nie rzadko nie znajdują pokrycia w praktyce, w naszych postawach i działaniach, dla wytłumaczenie których i poglądy się szybko zmieniają.
Badania świadomości ekologicznej przedstawiane w niniejszej publikacji rozpoznają stosunek dorosłych Polaków do najnowszych faktów i problemów ochrony przyrody w Polsce. Zostały one wywołane potrzebą szukania relacji między rozwojem turystyki a funkcjonowaniem obszarów Natura 2000.  Uwarunkowania wynikająca z powołania ich i tworzenia ich sieci jak na razie budzą więcej emocji, konfliktów i krytyki niż innowacji i satysfakcji w posiadaniu osobliwości przyrody o randze europejskiej. Badania opinii turystów – choć nie były zakrojone na szeroka skalę - przyniosły świeże spojrzenie na to jak stymulować ekopolityka, kogo w nią angażować, kogo czynić odpowiedzialnym. W przekonaniu autorki ekopolityka turystyki jest potrzebna przede wszystkim samej turystyce, a to dla jej zrównoważonego rozwoju ze środowiskiem przyrodniczym – jako naturalna bazą atrakcyjności tej branży, ale też ze społecznościami lokalnymi oraz turystycznymi, dla których jakość zasobów przyrodniczych oznacza jakość życia. Zatem ekopolityka uprawiana i realizowana poprzez turystykę winna służyć podnoszeniu poziomu świadomości ekologicznej społeczeństwa na różnych poziomach jego partycypacji - od procesów podejmowania decyzji, poprzez działalność przedsiębiorstw turystycznych i ich partnerów do postaw i zachowań konsumenckich włącznie.
Instytut na rzecz Ekorozwoju od wielu lat realizuje badania poziomu świadomości ekologicznej różnych grup społeczeństwa Polski. Badanie turystów podjęto po raz pierwszy. Zostało ono pomyślane jako jedno z zadań powiązanych z celami portalu Natura 2000 i turystyka”. Ten edukacyjno-informacyjny portal ma pomagać w poszerzaniu wiedzy o istocie i zasadach użytkowania sieci obszarów, które w dużej mierze są tworzone na obszarach najatrakcyjniejszych przyrodniczo, co turystykę dotyczy bezpośrednio.
Zawiera wiele materiałów bezpośrednio przydatnych turystom i organizatorom turystyki. Portal ten w swej koncepcji zbudowany został co do swej treści jako źródło wiedzy o nowej w Polsce formie ochrony przyrody – gatunków i siedlisk, ale  i jako narzędzie poszerzania tej wiedzy i komunikacji różnych środowisk zainteresowanych turystyką przyjazną środowisku.
Na Portalu - pod adresem www.natura2000.org.pl - można też zapoznać się bardziej szczegółowo, niż poprzez niniejszą lekturę, z wynikami badań, które tu zostały skomentowane.[1] Materiały te można wykorzystywać do celów edukacyjnych za powiadomieniem Instytutu na rzecz Ekorozwoju.
Dane o autorach
Badanie socjologiczne świadomości ekologicznej turystów zostało zrealizowane według koncepcji i pod kierunkiem Jolanty Kamienieckiej, przez CBOS na zlecenie Instytutu na rzecz Ekorozwoju, w ramach koordynowanego przez Franciszka Jackla projektu „Szerokie wody Natury 2000”. Projekt InE – w tym badanie socjologiczne - jest współfinansowany  przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.
Raport prezentujący wyniki uzyskane z ankiet opracowały Magdalena Tędziagolska oraz Anna Stanaszek przy współpracy ekspertów Instytutu: ds. ochrony przyrody - Bożenny Wójcik i w zakresie problematyki turystyki - Jolanty Kamienieckiej.
Interpretację wyników wzbogacili swymi komentarzami: specjalistka ds. edukacji ekologicznej dr Anna Kalinowska oraz specjalista ds. turystyki w obszarach chronionych i kompetencji samorządów - dr Janusz Radziejowski. Opinie te zostały wykorzystane w publikacji wyników badania drukiem.
Instytut na rzecz Ekorozwoju oddaje do rąk czytelników kolejną już publikację z zakresu badań poziomu świadomości ekologicznej Polaków. Przeprowadzone poprzednio  dotyczyły stosunku do ochrony środowiska lub zrównoważonego rozwoju. Tym razem podjęto gorący temat wdrażania w Polsce sieci obszarów Natura 2000. Novum też stanowi to, że temat ten uznano za interesujący wybraną grupę – turystów i branżę gospodarczą jaką jest turystyka. W związku z tym, że prawie wszyscy jesteśmy od czasu do czasu turystami liczę – w imieniu realizatorów projektu na szerokie zainteresowanie i grono czytelników. Ciekawej lektury może dopełnić wymiana poglądów i dyskusja  na Portalu „NATURA 2000 a turystyka”.
Jolanta Kamieniecka
Do pobrania publikacja „Świadomość ekologiczna turystów
Źródło: Natura 2000 a turystyka, data dostępu 28.05.2012

-----------------------

[1] Raport z badania socjologicznego: Turyści a Natura 2000: raport z badania / Alina Stanaszek, Magdalena Tędziagolska, Warszawa 2011, dokument online: http://natura2000.org.pl/wp-content/uploads/2012/02/Raport_Turysci_a_Natura_2000_fin.pdf

 

Dodaj jako zakładke w Google Dodaj jako zakładke w Ms Live Dodaj jako zakładke w Wykop Dodaj jako zakładke w Gwar Dodaj jako zakładke w Digg Dodaj jako zakładke w Delicious Dodaj jako zakładke w Reddit