Gospodarka turystyczna w regionie: przedsiębiorstwo, samorząd, współpraca

Gospodarka turystyczna w regionie: Przedsiębiorstwo. Samorząd. Współpraca / red. Andrzej Rapacz. Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytet Ekonomiczny, 2011,– 1081 s.; ISBN: 978-83-7695-124-9

Wstęp. Turystyka wywiera istotny wpływ na życie społeczno-gospodarcze obszarów recepcji (krajów, regionów, miejscowości) oraz na przestrzeń, w której zachodzą procesy produkcji i świadczenia usług, udostępniania dóbr wolnych, podziału i konsumpcji turystycznej. W przestrzeni recepcji ruchu turystycznego powstaje i rozwija się pewna całość gospodarcza o wyraźnie zarysowanych powiązaniach wewnętrznych, którą w literaturze przedmiotu określa się mianem „gospodarki turystycznej”. Podlega ona oddziaływaniu wielu czynników występujących jako stymulanty lub destymulanty jej rozwoju.

W ostatnich kilku latach negatywny wpływ na rozwój gospodarki turystycznej miały kryzys finansowy i związana z nim ogólnoświatowa recesja gospodarcza. Szacunki ekspertów wskazują jednak, że recesja nie zahamowała na dłużej rozwoju branży turystycznej, co więcej, w ich opinii wzrost w tym sektorze w skali roku może wynieść około 3%.[1] Zakłada się również, że jeśli tempo rozwoju tej branży się utrzyma, do 2021 roku co dziesiąty obywatel świata zatrudniony będzie w branżach związanych w jakiś sposób z gospodarką turystyczną. W konsekwencji tego procesu systematycznie rośnie liczba podmiotów gospodarki turystycznej, następuje zjawisko ich dywersyfikacji, nasila się konkurencja na rynku turystycznym (w wymiarze globalnym, krajowym i regionalnym), poprawia się jakość obsługi i oferowanych usług. Pozostaje to w bezpośrednim związku z rosnącymi oczekiwaniami uczestników rynku turystycznego.

Rozwój turystyki i gospodarki turystycznej w konkretnej przestrzeni (np. w miejscowościach, regionach) skutkuje wieloma problemami natury społecznej, gospodarczej czy też środowiskowej. Konieczność sprostania oczekiwaniom turystów stawia szereg wyzwań przed wszystkimi usługodawcami w turystyce oraz władzami samorządowymi – gospodarzami określonej przestrzeni. Zadaniem tych ostatnich jest troska o zrównoważony rozwój obszarów recepcji, pobudzanie przedsiębiorczości w branży turystycznej, zachęcanie do współdziałania usługodawców w procesie tworzenia atrakcyjnych ofert i ich promocji. Z drugiej strony podmioty gospodarki turystycznej podejmują działania mające poprawić i/lub umocnić ich rynkową pozycję poprzez realizację kolejnych projektów inwestycyjnych, rozszerzanie dotychczasowych ofert, skuteczniejszą ich promocję i dystrybucję.

Złożoność i obszerność problematyki gospodarki turystycznej, która ze względu na istotę turystyki realizuje swoje funkcje w konkretnej przestrzeni, wywierając bezpośredni i pośredni wpływ na wiele obszarów życia społecznego i gospodarczego miejscowości i regionów, znajduje swoje odzwierciedlenie w strukturze niniejszego opracowania oraz prezentowanych w nim zagadnień. Problematyka ta została podzielona na cztery części, chociaż podział ten ma charakter umowny, biorąc pod uwagę powiązanie i uzupełnianie się prezentowanych treści.

Pierwsza część opracowania zawiera publikacje dotyczące kluczowego ogniwa gospodarki turystycznej, jakim są przedsiębiorstwa turystyczne. Od aktywności tych podmiotów zależą atrakcyjność proponowanej oferty turystycznej, rozmiary ruchu turystycznego w regionach recepcji, a także skala korzyści ekonomicznych zarówno przedsiębiorstw, jak i jednostek samorządu terytorialnego. Wspomniana aktywność jest sposobem na kształtowanie własnego potencjału konkurencyjnego oraz umacniania swej pozycji na coraz bardziej konkurencyjnym rynku turystycznym.

Z problematyką konkurencyjności w turystyce, dotyczącą przedsiębiorstw, miejscowości i regionów turystycznych, wiąże się kolejna część opracowania, która zawiera publikacje prezentujące tematykę przedsiębiorczości i innowacji w turystyce.

Obie kategorie mają bezpośredni związek z konkurencyjnością, oznaczającą umiejętność konkurowania, tzn. działania i przetrwania w konkurencyjnym otoczeniu. Można ją wiązać z różnymi poziomami bytu (systemu) gospodarowania, a także w ujęciu przestrzennym (mówiąc m.in. o konkurencji obszarów recepcji turystycznej, tj. miejscowości i regionów). Jednym z aspektów postrzegania konkurencyjności w turystyce jest jej strona podażowa. Konkurencja podażowa w turystyce oznacza podejmowanie działań przedsiębiorczych, w tym innowacyjnych, mających na celu ubieganie się przedsiębiorstw i regionów turystycznych o względy strony popytowej rynku.

W tej części publikacji zostały przedstawione przykłady działań przedsiębiorczych, w tym aktywności innowacyjnej w turystyce, które potwierdzają rosnącą konkurencję w branży turystycznej.

Ważnym czynnikiem wspierającym kształtowanie pozycji konkurencyjnej przedsiębiorstw i obszarów recepcji turystycznej jest współpraca w procesie tworzenia oferty, jej promocji i dystrybucji. Uczestnikami tej współpracy są bezpośredni usługodawcy w turystyce (ogólniej ujmując − podmioty podaży), jednostki samorządu terytorialnego, samorządu gospodarczego w branży turystycznej oraz związki i organizacje, w których udział biorą wcześniej wymienione strony. Problematyka ta stanowi trzecią część niniejszej publikacji. Szczególnie dużo miejsca poświęcono współpracy, która przyjmuje formę m.in. konsorcjów produktowych, lokalnych i regionalnych organizacji turystycznych, lokalnych grup działania czy też klastrów turystycznych.

Charakter dopełniający ma czwarta część opracowania, która prezentuje niektóre zagadnienia dotyczące m.in. atrakcyjności turystycznej regionów, marketingu w turystyce, rozwoju turystyki i ruchu turystycznego w wybranych regionach, polityki turystycznej i przestrzennej.

Niniejsza publikacja nie wyczerpuje bogatej problematyki kryjącej się pod pojęciem gospodarki turystycznej. Podejmuje szereg tematów, które stanowią ważny przyczynek do lepszego zrozumienia funkcjonowania tej gospodarki w regionach turystycznych. Jest ona kolejną, tzn. czwartą publikacją przygotowaną przez Katedrę Marketingu i Zarządzania Gospodarką Turystyczną Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, przy znaczącym udziale pracowników naukowych i dydaktycznych reprezentujących różne ośrodki akademickie kraju, prowadzące badania nad turystyką i gospodarką turystyczną.

Andrzej Rapacz

● Spis treści: http://ksiegarnia.ue.wroc.pl/p/_/24053/Spis_tresci.pdf

Zamówienia realizuje księgarnia internetowa Wydawnictwa Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, dokument online: http://ksiegarnia.ue.wroc.pl/prace_naukowe_uniwersytetu_ekonomicznego_we_wroclawiu/24053,pn_157_gospodarka_turystyczna_w_regionie_przedsiebiorstwo_samorzad_wspolpraca.html, data dostępu 02.06.2011



[1] Więcej na ten temat: http://www.tur-info.pl (15.03.2011).

Dodaj jako zakładke w Google Dodaj jako zakładke w Ms Live Dodaj jako zakładke w Wykop Dodaj jako zakładke w Gwar Dodaj jako zakładke w Digg Dodaj jako zakładke w Delicious Dodaj jako zakładke w Reddit